Onafhankelijke informatie over kiezen en kwaliteit van leermateriaal

oriëntatie leermiddelen-beleid

Visie leren en onderwijzen

In beleid richt u zich ook op toekomstige ontwikkelingen en hoe u de organisatie daarop inricht. Bij het verwoorden van een visie geven we voorbeelden en richtlijnen. Om een visie te vertalen naar keuzes voor concrete leerdoelen houdt u rekening met leerdoelen en leerlijnen. Daarnaast laat u zich leiden door beschikbaarheid van leermateriaal, kwaliteit en kosten. In onderstaande topics vindt u allerlei aspecten die bij het tot stand komen van een visie op leren en onderwijzen van belang zijn.

Meer over dit onderwerp op deze pagina
> Toekomstige ontwikkelingen en uw organisatie
> Overheid en onderwijs: ontwikkelingen
> Onderwijs in de 21e eeuw
> Hoe verwoord je een visie op leren?
> Inspelen op verschillen
> Leerdoelen
> Leerlijnen
> Leermiddelen

Toekomstige ontwikkelingen en uw organisatie
Houdt u bij het ontwikkelen van uw onderwijsvisie rekening met toekomstige ontwikkelingen? Heeft u in beeld hoe deze en komende generaties leerlingen leren? Hoe zal uw omgeving eruit zien? Welke ontwikkelingen zijn in de politiek in gang gezet? Hieronder vindt u informatie die u kan helpen om over toekomstige ontwikkelingen na te denken.
De Achtbaan: een cyclisch model voor ontwikkeling van beleid en kwaliteit
Onderwijsmodel Flexcollege (video)
System And Tools Educational Model
INK management model

Overheid en onderwijs: ontwikkelingen
Er is sprake van een brede maatschappelijke ontwikkeling waarin gestreefd wordt naar onderwijs op maat, talentontwikkeling, en internationalisatie.Ook het overheidsbeleid (nationaal en Europees) beweegt zich consequent in deze richting.
De Rijksoverheid en het voortgezet onderwijs
Onderwijs en internationalisering

Onderwijs in de 21e eeuw
De maatschappij blijft snel veranderen, de leefwereld van leerlingen verschilt steeds meer van die in het schoolgebouw, werknemers moeten flexibel zijn, zelfstandig en reflectief, en kennis en vaardigheden kunnen opdoen en toepassen is net zo belangrijk als kennis hebben. Al vier redenen waarom het onderwijs er principieel anders moet uitzien.
Onderwijs in de 21e eeuw (pdf)
Leroweb conferentie 2007
Discussie over inrichting onderwijs
Brochure 'Nieuw Leren Waarderen' (VO-raad)
Innovatieve leervormen
Vakoverstijgend onderwijs
Onderzoek naar leren met ICT
Boeit ‘t:  ICT Schoolportretten van de Inspectie van het Onderwijs

Hoe verwoord je een visie op leren?
Scholen brengen op allerlei manieren hun visie op onderwijs onder woorden. Een onderwijsvisie bevat meestal de volgende elementen:

  • Visie op leren
  • Visie op didactiek en docentenrol
  • Visie op schoolklimaat

Onderstaande documenten en links helpen u op weg bij het verwoorden van de visie op leren voor uw school.
Hoe verwoord je je visie (pdf)
Voorbeelden bij vertalen onderwijsvisie naar eisen voor leermiddelen (pdf)
Volgen en begeleiden van kwaliteiten en vaardigheden
Publicaties van het Nationaal Expertisecentrum Leerplanontwikkeling
‘Gratis schoolboeken’ impuls voor beleid digitaal leermateriaal pdf
unesco onderzoek kenmerken effectief onderwijs
onderwijsmaakjesamen: adaptief onderwijs

Inspelen op verschillen
U wilt op basis van het beleid een keuze maken voor leermiddelen die recht doen aan de verschillen tussen leerlingen. U houdt daarbij rekening met de veranderde leerstijlen, het niveau en de capaciteit. Onderstaande links geven meer informatie over hoe u dat kunt realiseren.
TOM Onderwijs Anders
CPS: breinvriendelijk onderwijs (pdf)
Aantrekkelijk en motiverend digitaal leermateriaal (pdf)
Convergente differentiatie (schema)
Ervaringen met leermiddelen in de onderbouw (pdf)

Leerdoelen
Leermiddelen moeten helpen om kinderen op een efficiënte wijze ‘iets’ te laten leren. Dat ‘iets’, het leerdoel, is een specificatie van de officiële kerndoelen en eindtermen. Die leerdoelen moet elke school formuleren. Of je nu leermiddelen inkoopt, zelf ontwikkelt of arrangeert. Henk Ankoné (SLO) geeft een aantal do's & dont's.
Eindtermen formuleren (Word)

Leerlijnen
Oftewel, hoe kan ik mijn leermiddelenbeleid vorm geven in de bestaande of nieuw te ontwikkelen leerlijnen? Hoe zorg ik ervoor dat de doorlopende leerlijnen gewaarborgd zijn? Hoe gebruik ik de leerlijnen bij de ontwikkeling van digitaal leermateriaal? Onderstaande links helpen u bij het bouwen van de leerlijnen.
Leerlijnwijzer
Leerlijnen en vocabulaires in de praktijk
Steunpunt Taal & Rekenen VO
'Gratis schoolboeken' impuls (pdf)

Leermiddelen
Een leermiddel is volgens Van Dale 'elk van de materialen die bij het onderwijs gebruikt worden'. Dat kan dus eigenlijk (bijna) alles zijn. Van een methode met een bronnenboek, een werkboek, een cd-rom en een website, tot aan een sloopauto en een native speaker. Hoe kiest u voor (digitale) leermiddelen en waar vindt u ze?

Opinievorming (digitaal) leermateriaal
Leermiddelenmonitor SLO
Leermiddelen en leeromgeving innovatieve scholen (pdf)
Slotdocument conferentie Leermateriaal Arrangeren (pdf)
Experimenten Leermiddelen Onderbouw VO (Novo2) (pdf)
Essays over bruikbaar digitaal leermateriaal
Kennisnet: meest bekeken projecten
Video's leermateriaal
Voorbeelden leermiddelen

Vinden van leermateriaal
Portaal Ruud de Moor Centrum (zie Schooltypen, Vakken)
Wikiwijs voortgezet onderwijs
Digischool van Kennisnet
DigilessenVO
LES 2.0
Onderwijsvernieuwingscoöperatie
SLO, Leermiddelenplein

Beoordelen van leermateriaal
SLO, Kenniscentrum Leermiddelen
SLO, projectsites
SLO, leermiddelenbeleid
SLO, Leermiddelenplein
Onderbouw VO