Beleid maken
De oude vertrouwde boekenlijst is niet meer. Docenten willen meer en anders. Sneller veranderen, meer invloed kunnen uitoefenen op de keuze van het leermiddel. En dat hoeft niet perse digitaal te zijn, al was het maar omdat het onhandig lesgeven is een computerlokaal zonder overlegplekken. Het "leermiddel op maat" voor elke docent en leerling is het streven. Waarbij "op maat" betekent: waar die docent en school, die leerling zich prettig bij voelt. Vaak stuit dit voornemen op het argument dat het niet te financieren is. Misschien is geld een belemmering, maar misschien ook niet, dat hangt af van het beleid: de onderwijsvisie en de inzet van middelen.
Een leermiddelenbeleidsplan bestaat uit de bekende 5 vragen: Waarom?, Wie?, Wat?, Hoe? en Wanneer?
Waarom een specifiek leermiddelenbeleid?Elke school heeft een leermiddelenbeleid, ook al heet het niet zo. De meeste scholen gebruiken namelijk digitaal en geprint leermateriaal, maken zelf materiaal of arrangeren het, laten het kopieerapparaat draaien, hebben een intern of extern boekenfonds en laten leerlingen voorstellingen bezoeken. De besluitvorming en financiering hiervan wordt meestal niet geïntegreerd behandeld. Het zijn verschillende processen en ook verschillende begrotingsposten. Het ontbreken van een integraal beleid, dat een aantal jaren meekan, gaat wringen nu de behoeften van de docenten veranderen.
Wie gaat over de leermiddelen?Besluit de sectie, de ict-coördinator, de individuele docent of de schoolleiding? Wie heeft daar welke bevoegdheid in? En wat hebben leerlingen en hun ouders erover te zeggen?
Wat is de keuze van het leermateriaal?De keuze betreft de inhoud van het materiaal, maar ook de werkvorm en het soort materiaal. Sommige scholen of secties zullen zeggen: De helft van de onderwijstijd gebruiken we digitaal leermateriaal. Of: We kiezen voor methodes van dezelfde uitgever. Of er wordt in de onderbouw alleen met projecten gewerkt. Welke kwaliteitscriteria worden gehanteerd? En welke inhoudelijke en financiële informatie is nodig om tot een goede keuze te komen?
Hoe realiseren we de keuze?Wordt het materiaal ingekocht, wordt het zelf gearrangeerd, of wellicht zelf gemaakt. De vraag is wie gaat dat dan doen, en hoe dat past binnen het taakbeleid. En hoe ziet de meerjaren financiering daarvan er uit?
Wanneer moet welk onderdeel af zijn?De planning van de uitvoering zal vaak per sectie, team en leerjaar verschillend zijn. Op welke wijze is voorzien in tegenvallers en hoe groot is het risico daarop? (VST/101007)
